Фосфор

15
P
Група
15
Периода
3
блок
p
Протони
Електрони
Неутрони
15
15
16
Општи Својства
Атомски број
15
Атомска тежина
30,973762
Масен број
31
Категорија
Неметали
Боја
Безбојно
Радиоактивно
Не
Od грчкиот phosphoros, носач на светлина; античко ime за планетата Венера кога се pojавувала пред изгрев
Кристална структура
Обично триклинично
Историја
Hennig Brand го открил фосфорот во 1669 година, во Хамбург, Германија, приготвувајќи го од урина.

Во 1769 година, Johan Gottlieb Gahn и Carl Wilhelm Scheele покажале дека калциум фосфатот се наоѓа во коските и добиле елементарен фосфор од коскен пепел.

Antoine Lavoisier го препознал фосфорот како елемент во 1777 година.
Електрони на орбитала
2, 8, 5
Електронска конфигурација
[Ne] 3s2 3p3
P
Елементарниот фосфор постои во две главни форми - бел фосфор и црвен фосфор
Физички Својства
Фаза
Цврста состојба
Густина
1,82 g/cm3
Точка на топење
317,25 K | 44,1 °C | 111,38 °F
Точка на вриење
553 K | 279,85 °C | 535,73 °F
Топлина на топење
0,64 kJ/mol
Топлина на испарување
12,4 kJ/mol
Специфичен топлински капацитет
0,769 J/g·K
Обилност во Земјината кора
0,099%
Обилност во Универзумот
0,0007%
Црвен
Кредити на слика: Images-of-elements
Црвен фосфор во форма на прав
CAS број
7723-14-0
PubChem CID број
5462309
Атомски Својства
Атомски полупречник
98 pm
Ковалентен полупречник
107 pm
Електронегативност
2,19 (Полингова скала)
Јонизациски потенцијал
10,4867 eV
Атомски волумен
17,0 cm3/mol
Топлинска спроводливост
0,00235 W/cm·K
Оксидациски состојби
-3, -2, -1, 1, 2, 3, 4, 5
Примени
Многу ѓубрива содржат висок удел на фосфор и се произведуваат од концентрирани фосфорни киселини.

Фосфорот се користи во производство на безбедни кибрити, пиротехника и запалувачки гранати.

Фосфорот исто така се користи во производство на челик и во производство на фосфорна бронза.
Белиот фосфор е високо токсичен додека црвениот фосфор се смета за нетоксичен
Изотопи
Стабилни изотопи
31P
Нестабилни изотопи
24P, 25P, 26P, 27P, 28P, 29P, 30P, 32P, 33P, 34P, 35P, 36P, 37P, 38P, 39P, 40P, 41P, 42P, 43P, 44P, 45P, 46P